các XÉT NGHIỆM
CHẨN ĐOÁN VIÊM GAN B PHỔ BIẾN NHẤT
Nếu dựa vào những biểu hiện, triệu chứng bên ngoài cơ thể, rất khó xác định bệnh nhân có bị nhiễm virus viêm gan B hay không. Phương pháp chẩn đoán chính xác nhất là làm xét nghiệm chẩn đoán viêm gan B. Sau đây là một số phương pháp xét nghiệm thường được chỉ định:
1. Xét nghiệm kháng nguyên bề mặt viêm gan B (HBsAG)
HBsAg là xét nghiệm kháng nguyên bề mặt viêm gan B. HBsAg dương tính nghĩa là bệnh nhân đã bị nhiễm viêm gan B.
Xét nghiệm này gồm 2 loại: HBsAg định tính và HBsAg định lượng.
HBsAg định tính giúp xác định được bệnh nhân có bị nhiễm viêm gan B hay không, không thể hiện được tình trạng của virus có thể phát triển và lây lan hay không, mức độ ảnh hưởng như thế nào.
HBsAg định lượng giúp xác định được nồng độ kháng nguyên để có hướng điều trị phù hợp.
2. Xét nghiệm kháng thể kháng nguyên bề mặt viêm gan B (HBsAb)
HBsAb là xét nghiệm kháng thể kháng nguyên bề mặt viêm gan B. Nếu kết quả xét nghiệm HBsAb là dương tính có nghĩa là trong cơ thể người bệnh đã có kháng thể virus viêm gan B.
Xét nghiệm này dương tính có khả năng do người bệnh từng bị mắc viêm gan B cấp tính trước đây hoặc đã được tiêm vắc xin phòng viêm gan B. Do vậy, bệnh nhân có kết quả xét nghiệm HBsAb dương tính sẽ không phải tiêm phòng vắc xin viêm gan B nữa và cơ thể hoàn toàn có khả năng chống lại virus viêm gan B nếu chúng xâm nhập vào cơ thể.
3. Xét nghiệm kháng thể kháng kháng nguyên lõi viêm gan B (HBcAb)
HBcAb hay Anti – HBc là xét nghiệm giúp bác sĩ đánh giá được người bệnh có bị phơi nhiễm với virus viêm gan B hay không.
Nếu kết quả xét nghiệm là dương tính có nghĩa là bệnh nhân đang hoặc đã từng nhiễm virus viêm gan B. Tuy nhiên, Anti – HBc chỉ được tạo ra khi cơ thể nhiễm virus viêm gan B, không hình thành sau khi tiêm vắc xin.
Có 2 loại kháng thể HBcAb là IgM và IgG:
- HBcAb IgM:Là kháng thể xuất hiện và gia tăng nồng độ rất nhanh trong giai đoạn viêm gan B cấp tính hoặc đợt cấp của viêm gan B mạn tính. Sau giai đoạn cấp, nồng độ kháng thể này trong máu sẽ giảm dần.
- HBcAb IgG:Xuất hiện trong giai đoạn nhiễm viêm gan B mạn tính.
4. Xét nghiệm HBV-DNA
HBV-DNA Là xét nghiệm nhằm xác định số lượng hay nồng độ của virus trong một đơn vị thể tích huyết tương/huyết thanh. Dựa vào kết quả xét nghiệm, bác sĩ có thể đánh giá mức độ virus đang nhân lên trong tế bào gan.
Những bệnh nhân nhiễm viêm gan B mãn tính nên theo dõi nồng độ HBV-DNA trong máu theo tháng, năm để quản lý bệnh, giúp bác sĩ xác định thời điểm điều trị, theo dõi cũng như đánh giá tiêu chuẩn dừng điều trị.
5. Xét nghiệm HbeAg
HbeAg là xét nghiệm kháng nguyên e của virus viêm gan B. Xét nghiệm HbeAg dương tính, kèm với đó là men gan tăng cao, gan có dấu hiệu viêm có nghĩa là virus viêm gan B đang trong trạng thái hoạt động và đang gây ra một số tổn thương cho gan, và có khả năng lây nhiễm cao.
HBeAg âm tính nói lên virus viêm gan B đang trong trạng thái ngủ yên, tạm thời không hoạt động, hầu như không có khả năng gây tổn thương cho gan.Tuy nhiên, bác sĩ sẽ vẫn khuyên người bệnh nên đi khám định kỳ 3 tháng/ 1 lần để có thể kiểm soát tốt nhất tình trạng sức khỏe và mức độ hoạt động của virus viêm gan B.
6. Các xét nghiệm chẩn đoán viêm gan B khác
Nếu xét nghiệm chẩn đoán viêm gan B là dương tính, cần làm thêm một số xét nghiệm khác về gan để đánh giá mức độ tổn thương gan do virus gây ra như: xét nghiệm chức năng gan AST (GOT); ALT (GPT), GGT, ALP và các chỉ số sắc tố mật Bilirubin TP, Bilirubin TT, Bilirubin GT.
Những chỉ định này là cần thiết giúp bác sĩ đánh giá chính xác tình trạng bệnh của bệnh nhân, từ đó có hướng điều trị thích hợp.
7. Xét nghiệm Alpha-fetoprotein (AFP)
Xét nghiệm Alpha – fetoprotein là xét nghiệm có giá trị chẩn đoán ung thư gan. Bình thường, trong cơ thể có một lượng rất nhỏ alpha – fetoprotein, nhưng khi mắc một số căn bệnh như ung thư gan, mang thai, viêm gan, xơ gan…nồng độ AFP tăng lên, khoảng > 25 – 300 UI/ml.